मराठवाडा विद्यापीठ नामविस्ताराची गोष्ट | DR. BABASAHEB AMBEDKAR MARATHVADA VIDYAPITH VISTAR

मराठवाडा विद्यापीठ नामविस्ताराची गोष्ट:

 थोडक्यात 70 च्या दशकात देशाच्या आणि महाराष्ट्राच्या राजकारणात खूप मोठी उलथापालथ सुरू होती. वेगवेगळी आंदोलने झाली युद्ध झालं इंदिरा गांधींनी आणीबाणी लागली राज्यात काँग्रेस सत्ता गेली पुन्हा आणि अनेक गोष्टी घाट्या याच दशकात मराठवाड्यात एक महत्त्वाचा मुद्दा धगधगत होता मराठवाडा विद्यापीठाच्या नामांतराचा औरंगाबाद डॉक्टर बाबासाहेब करांचा खास नातं पीपल्स एज्युकेशन सोसायटी मिलिंद कॉलेज यांच्यासारख्या संस्थान बदला बाबासाहेब आंबेडकरांनी मराठवाड्यात शिक्षणाच्या नव्या संधी उपलब्ध करून दिल्या आणि त्या तरुण हैदराबाद वरचा अवलंबित्व कमी केला 1970 च्या दशकात राज्यात दलित चळवळी सुद्धा जोर पकडत हत्या एक नवी राजकीय शैक्षणिक राजकीय चेतना घेतल्याबद्दल त्याला घ्यायला लागली होती.

 DR. BABASAHEB AMBEDKAR MARATHVADA
VIDYAPITH VISTAR.

मराठवाडा विद्यापीठ नामविस्ताराची गोष्ट:

मराठवाड्याची आंबेडकरांचे असलेल्या ना त्यामुळे कृतज्ञता म्हणून या विद्यापीठाला बाबासाहेबांचे नाव दिले जावे अशी मागणी याच काळात व्हायला लागेल हा नामांतराचा लढा दीड दशक चालला आणि 14 जानेवारी 1994 ला मराठवाडा विद्यापीठाचा डॉक्टर बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ असा नामविस्तार झाला आणि या वादावर पडदा पडला असताना गाणं आज आपण ह्या संघर्षाची गोष्ट ऐकणारं 174 चार जून महिन्यात नामांतराची पहिली मागणी केली मराठवाडा रिपब्लिकन विद्यार्थी संघाने मुख्यमंत्री वसंत नाईक यांना पत्र लिहून मराठवाडा विद्यापीठाला डॉक्टर आंबेडकर कागदावर अशी मागणी केली तीन वर्षांनंतर 1977 चाली करणे सार्वजनिक रित्या मराठवाडा विद्यापीठाला बाबासाहेब आंबेडकरांचे नाव द्यावे अशी मागणी केली दलित या मागणीनंतर लगेचच औरंगाबाद मध्ये सर्व पक्ष विद्यार्थी आणि युवक संघटनांनी एकत्र येत एका विद्यार्थी कृती समितीची स्थापना केली या समितीने मोर्चे काढले कॉलेज बंद केली अशा वेगवेगळ्या प्रकारे आपल्या मागणीसाठी त्यांनी पाठिंबा गोळा करायला सुरुवात केली मराठवाडा विद्यापीठाचा कार्यकारिणीने सुद्धा 1977 चाळीस नामांतराचा ठरावाला पाठिंबा देणारा प्रस्ताव एक मुखाने मान्य केले या काळात इतरही काही मागण्या पुढे यायला लागल्या होत्या मराठवाडा विद्यापीठाला मौलाना आझाद यांचे नाव देण्याची मागणी झाली स्वामी रामानंद तीर्थ यांचे अशीसुद्धा मागणी पुढे आली दुसरीकडे नामांतराला विरोध करणाऱ्या लोकांचा जोड सुद्धा वाढत होता नामांतर विरोधी विद्यार्थ्यांनी सुद्धा मोर्चे काटे विद्यार्थी कृती समितीने महाराष्ट्र एक प्रेतयात्रा सुद्धा काटे मराठवाड्याच्या वेगवेगळ्या भागांमध्ये नामांतराला पाठिंबा देणारे आणि नामांतराला विरोध करणारे असे गट आक्रमक होत होते मोर्चे सभा या बी गीता मराठवाड्यात हे सगळं सुरू असताना तिकडे मुंबई काय घडत होतं इंदिरा काँग्रेस आणि काँग्रेस यांच्या संयुक्त सरकारचे नेते म्हणून वसंतदादा पाटील राज्याचे मुख्यमंत्री पहिला सरकार मध्ये सुद्धा अनेक कुरबुरी सुरू होत्या मराठवाड्यात आंदोलन तापत असताना मुख्यमंत्र्यांनी नामांतराच्या मुद्द्यावर चर्चा करण्यासाठी काही नेत्यांना मराठवाड्यातला मुंबईत येण्याचा निमंत्रण दिलं या बैठकीला गंगाधर गाडे गोविंद्भाई श्रॉफ लालीत कुमार शेगावकर बजरंगलाल यांच्यासारखे नेते होते.

मराठवाडा विद्यापीठ नामविस्ताराची गोष्ट:

170 चाल संपेपर्यंत मराठवाड्यात दोन्ही बाजूने जोरदार निदर्शनं आणि मोर्चे सुरू झाले पुढच्या वर्षात एवढ्या 178 पाच महिन्यात राज्यात नेतृत्वाचा खांदेपालट आला शरद पवार आपल्या समर्थक आमदारांचा गट घेऊन वसंत दादा सरकारमधून बाहेर पडले आणि वसंतदादा पाटलांच्या सरकार होण्यापूर्वी या दोन वर्षात गडगडला मार्च महिन्यात सत्तेवर आलेल्या शरद पवार यांनी या प्रकरणात पुढाकार घेतला आणि जुलै महिन्यात डॉक्टर बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ असा नामांतराचा ठराव मंडळाच्या दोन्ही सभागृहांमध्ये संमत करून घेतला 27 जुलै 1978 ला नामांतराचा ठराव महाराष्ट्रात समज झाला खरा पण यानंतर मराठवाड्याने पाहिला तो अभुतपुर्व नवसाचा नामांतर आवर मराठवाड्यात प्रतिक्रिया उमटली जातीय दंगलींचा रूपात मालमत्तेची जाळपोळ झाली हिंसाचार झाला महिलांवर अत्याचाराच्या घटना सुद्धा घाट या नामांतराला विरोध होत होता आणि त्याला जातीय रंग चढत होता नामांतराला विरोध झाला तो दलित पँथरच्या एका गटाकडून सुद्धा दलितांचे नेते प्राध्यापक अरुण कांबळे यांनी मिरज नामांतर झालं नाही म्हणून या ठरावाचा निषेध केला नामांतराचा निर्णय नंतर मराठी 

मराठवाडा विद्यापीठ नामविस्ताराची गोष्ट:

दीड वर्षात धगधगत होता आता थेट 1990 च्या दशकात या दशकाच्या सुरुवातीला शरद पवार केंद्राना पुन्हा महाराष्ट्रात आले आई पुन्हा एकदा महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री झाले 1993 साली राज्याची सूत्रे हातात घेतलेल्या पवारांनी 14 जानेवारी 1994 ला मराठवाडा विद्यापीठाचा नामविस्तार ठराव आठवून बघा 178 साली पहिल्यांदा संमत झालेला हा ठराव प्रत्यक्षात यायला तब्बल सोळा वर्षे लागली 14 जानेवारी हा दिवस आज सुद्धा अनेक ठिकाणी उत्साहात नामविस्तार दिवस म्हणून साजरा केला जातो मराठवाडा विद्यापीठाच्या नामविस्ताराचा ची ही गोष्ट होती.